Methodes voor zelfstudie

Voor veel studenten, middelbare scholieren en soms zelfs al basisscholieren is het hard nodig om, naast het gewoon aanwezig zijn en je best doen op school, thuis nog zelfstandig te studeren. Zelfstudie of zelfonderwijzing in deze context betekent dus zelfstandig studeren zonder toezicht of supervisie van een leraar. Het kan niet alleen als aanvulling gebruikt worden op de studie, maar draagt op zichzelf ook bij aan de persoonlijke ontwikkeling en verbreding van de kennis.

Een taalcursus en het leren spelen van een instrument zijn daar mooie voorbeelden van. Bewezen is in ieder geval dat een hoge mate van zelfonderwijzing leidt tot aanzienlijke verbetering van de cijfers op school. Om maximaal te profiteren van het zelfstandig studeren is het wel aan te raden een goede methode daarvoor te gebruiken met bruikbare tips.

Daarom beschrijven wij op deze pagina twee belangrijke en gerenommeerde methodes die je kind kunnen helpen bij hun zelfstudie. De eerste zal met name gaan over wat je als ouder kunt doen om je kind te stimuleren om zich maximaal in te zetten wat betreft zelfonderwijzing en de tweede biedt vooral een aantal overzichtelijke tips voor de student zelf.

Wat ouders kunnen doen om te helpen bij zelfstudie

– Zorg dat je als ouder zo nu een dan een gesprek aangaat met je zoon of dochter over wat hij of zij die dag heeft geleerd op school. Vraag aan je kind met welke onderwerpen of vakken hij of zij bezig is en welke je kind het meest interesseren. Zo zorg je ervoor dat je kind aan jou uitlegt wat hij heeft geleerd. Los van het feit dat je kind het leuk vindt om over zijn of haar interessante vakken vertellen en jij er wat van opsteekt is het ook de meest effectieve manier van het oefenen van de studiestof.

– Vaak tegen beter weten in, bestempelen kinderen of jongeren lezen als saai. Toch zorgt het lezen van boeken voor het verbeteren van de woordenschat en het uitbreiden van de kennis. In principe maakt het zelfs niet uit of de boeken aansluiten bij de vakken die studenten volgen. Het lezen op zichzelf zorgt er al voor dat kinderen of jongeren nieuwe dingen leren. Een goede tip daarom is om ze eens mee te nemen naar de lokale bibliotheek.

– Er bestaan een hoop leerzame programma’s en films die kunnen bijdragen aan de ontwikkeling van een kind. Een programma als Het Klokhuis is een programma waar met name jonge kinderen enorm veel van kunnen opsteken. Ook kan het een idee zijn om je kind naar een documentaire of een ander leerzaam programma te laten kijken. Daarnaast zijn bijvoorbeeld op internet genoeg filmpjes te vinden die tutorials bevatten waarin een bepaalde vaardigheid wordt uitgelegd. Zo zijn er bijvoorbeeld taalcursussen te volgen via Youtube.

– Wat kinderen natuurlijk het allerleukste vinden om te doen, is het doen van spelletjes. En wat is er nou een betere combinatie dan games spelen en leren? Er zijn immers genoeg apps te downloaden op de tablet of de smartphone die zowel leerzaam zijn als voor plezier zorgen. Het is natuurlijk ook mogelijk op dat soort apparatuur achterwege te laten en een gewoon bord- of kaartspel erbij te maken. Op strategisch- en tactisch gebied valt er bij dit soort spellen genoeg te leren. Bovendien stimuleert het vaak om logisch na te denken, wat goed is voor de ontwikkeling van een brein.

– Het helpen met het maken van een oefenvragen bij de zelfstudie van je kind, zorgt er over het algemeen dat de aandacht er beter bijgehouden kan worden. Een goede tip is bijvoorbeeld om een spelletje te maken van het overhoren. Laat je kind steeds proberen zijn record van het aantal vragen goed te verbreken.

– Het is natuurlijk aan te raden om als ouder zoveel mogelijk je kind te stimuleren tot zelfstudie, maar de essentiële basis ingrediënten voor die zelfstudie zijn een geschikte werkplek, een computer en de benodigdheden voor het maken van aantekeningen. Zonder deze drie dingen wordt zelfstudie sowieso lastig.

Een vier stappen proces

Om succesvol voor jezelf te kunnen studeren is het handig om ervoor te zorgen dat je voldoet aan de vier stappen van deze methode:

– Wees allereerst klaar om te leren. Dat is in principe niet zo simpel als het klinkt, want echt goed kunnen leren (voor jezelf of op school) is pas mogelijk als is voldaan aan een aantal criteria. Belangrijk zijn bijvoorbeeld het studiegedrag dat goed moet zijn en de thuissituatie die stabiel moet zijn. Verder is het belangrijk om te zorgen voor een goede zelfdiscipline, autonoom te zijn, georganiseerd te zijn, goede communicatieve vaardigheden te hebben en tegen kritiek te kunnen.

– Er moeten ook doelen worden gesteld, waarbij de communicatie tussen de student en degene van de opleiding die de leerdoelen opstelt belangrijk is. Deze leerdoelen kunnen in een soort leercontract worden gezet, ook wel een week- of dagplanning. Dit kan handig zijn voor de student om te bepalen wat hij wanneer moet doen en wanneer dit af moet zijn.

– Verder moet de student actief betrokken zijn bij het leerproces. Ze moeten zichzelf beschouwen als mensen die willen leren om er achter te komen wat ze nodig hebben om voor zichzelf te studeren. Ook moeten studenten zich afvragen wie en waarom hun favoriete leraren zijn en moeten ze beseffen dat, afhankelijk van het soort studiemateriaal dat ze moeten leren, ze verschillende benaderingen moeten hebben van het studiemateriaal. Dit kan een intensieve, oppervlakkige of strategische benadering zijn. Bij zelfstudie is met name de eerste zeer belangrijk.

– Stap 4 is het kunnen evalueren van de zelfstudie. Om het maximale uit zelfstandig studeren te halen is het ook belangrijk om te reflecteren op wat je gedaan hebt. Hoe weet je nou of je goed geleerd hebt en wanneer je genoeg geleerd hebt zijn bijvoorbeeld twee belangrijke vragen om na te gaan. Verder is het handig een contactpersoon van de opleiding te raadplegen wanneer er verdere vragen zijn over of je op de goede weg bent.